Testi për Helicobacter pylori rekomandohet kur keni dhimbje ose djegie të përsëritur në stomak, fryrje, të përziera, ulçerë të konfirmuar ose anemi nga mungesa e hekurit pa një shkak të qartë. Infeksioni mund të jetë i pranishëm edhe pa simptoma, ndaj vendimi për testim merret sipas shqetësimeve, historisë mjekësore dhe faktorëve të rrezikut.

Çfarë është Helicobacter pylori?
Helicobacter pylori, i njohur shkurt si H. pylori, është një bakter që vendoset në shtresën e brendshme të stomakut.
Infeksioni mund të shkaktojë inflamacion të vazhdueshëm të stomakut, të njohur si gastrit kronik. Te disa persona lidhet edhe me zhvillimin e ulçerës së stomakut ose të duodenit.
Shumë njerëz të infektuar nuk kanë simptoma dhe mund të mos e kuptojnë se e mbartin bakterin. Te të tjerë, shqetësimet mund të shfaqen gradualisht ose të përsëriten për një kohë të gjatë.
Prania e bakterit nuk do të thotë se çdo pacient do të zhvillojë një sëmundje serioze. Megjithatë, kur infeksioni konfirmohet, trajtimi është i rëndësishëm për të ulur rrezikun e problemeve të mëtejshme.
Cilat janë simptomat e Helicobacter pylori?
Vetë infeksioni mund të mos japë simptoma. Kur shkakton gastrit ose ulçerë, pacienti mund të ndiejë dhimbje, djegie ose parehati në pjesën e sipërme të barkut.
Mund të shfaqen edhe fryrje, gromësira të shpeshta, të përziera, ulje e oreksit ose ndjesia se ngopeni shumë shpejt gjatë një vakti.
Disa persona ndihen tepër të ngopur edhe pasi kanë ngrënë pak. Të tjerë vërejnë se dhimbja shfaqet kur stomaku është bosh, gjatë natës ose pas ushqimit.
Këto shqetësime nuk shkaktohen gjithmonë nga H. pylori. Refluksi, përdorimi i disa barnave, problemet e tëmthit dhe çrregullime të tjera të tretjes mund të japin simptoma të ngjashme. Për këtë arsye, nuk këshillohet marrja e antibiotikëve pa kryer më parë kontrollin e duhur.
Kur duhet të bëni testin për Helicobacter pylori?
Testimi mund të rekomandohet kur keni dhimbje ose djegie të përsëritur në stomak, veçanërisht kur shqetësimet vazhdojnë pavarësisht ndryshimeve në ushqyerje ose trajtimeve të zakonshme për aciditetin.
Mjeku mund ta rekomandojë testin edhe kur keni fryrje të vazhdueshme, të përziera, ngopje të shpejtë ose parehati të përsëritur në pjesën e sipërme të barkut.
Nëse është zbuluar një ulçerë në stomak ose duoden, zakonisht kontrollohet edhe prania e H. pylori, pasi bakteri është një nga shkaqet më të zakonshme të ulçerës peptike.
Testimi mund të merret në konsideratë edhe te personat që kanë pasur ulçerë më parë, por nuk janë kontrolluar ose trajtuar për bakterin.

A duhet të testoheni kur keni anemi?
Në disa raste, po. Infeksioni me H. pylori mund të lidhet me aneminë nga mungesa e hekurit, veçanërisht kur nuk gjendet një shkak tjetër i qartë.
Anemia nuk duhet t’i atribuohet automatikisht bakterit. Mjeku duhet të vlerësojë ushqyerjen, humbjen e gjakut, ciklin menstrual, sëmundjet e zorrëve dhe shkaqe të tjera të mundshme.
Kur anemia vazhdon ose përsëritet pavarësisht trajtimit me hekur, kontrolli për H. pylori mund të jetë pjesë e vlerësimit gastroenterologjik. Udhëzimet e American College of Gastroenterology e përfshijnë aneminë e pashpjeguar nga mungesa e hekurit ndër situatat ku testimi mund të jetë i nevojshëm.
A duhet të testohen familjarët?
H. pylori mund të përhapet ndërmjet njerëzve, veçanërisht brenda të njëjtës familje. Mendohet se transmetimi mund të ndodhë nëpërmjet kontaktit me pështymën, të vjellat ose materialet e kontaminuara me feçe.
Udhëzimet e përditësuara të American College of Gastroenterology përfshijnë edhe anëtarët e rritur të familjes së një personi të diagnostikuar ndër grupet që mund të vlerësohen për testim. Vendimi nuk merret automatikisht për çdo familjar, por diskutohet me mjekun sipas simptomave dhe historisë së tij shëndetësore.
Ndarja e shtëpisë me një person të infektuar nuk do të thotë domosdoshmërisht se edhe pjesëtarët e tjerë e kanë bakterin.
Cili është testi më i mirë për Helicobacter pylori?
Testi i frymëmarrjes me ure dhe testi i antigjenit në feçe janë ndër metodat më të përdorura për të zbuluar një infeksion aktiv.
Gjatë testit të frymëmarrjes, pacienti merr një substancë që përmban ure. Nëse bakteri ndodhet në stomak, ai e zbërthen këtë substancë dhe ndryshimi mund të matet në ajrin e nxjerrë gjatë frymëmarrjes.
Testi i feçeve kërkon një kampion të vogël dhe kontrollon praninë e antigjeneve të bakterit. Ai mund të përdoret si për diagnozën fillestare, ashtu edhe për të kontrolluar nëse trajtimi ka funksionuar.
Zgjedhja e testit varet nga simptomat, barnat që përdorni, mundësitë e laboratorit dhe fakti nëse po kontrolloheni për herë të parë apo pas trajtimit.
A mjafton analiza e gjakut?
Analiza e gjakut kontrollon antitrupat që trupi ka prodhuar kundër H. pylori. Problemi është se këta antitrupa mund të mbeten pozitivë edhe pasi bakteri është eliminuar.
Për këtë arsye, analiza e gjakut nuk tregon gjithmonë nëse infeksioni është ende aktiv dhe zakonisht nuk është zgjedhja e duhur për të konfirmuar suksesin e trajtimit.
Në shumë raste preferohen testi i frymëmarrjes ose antigjeni në feçe. Mjeku vendos se cila metodë është më e përshtatshme sipas situatës konkrete.

Kur nevojitet gastroskopia?
Gastroskopia nuk është e nevojshme për çdo person që dyshon se ka H. pylori.
Ajo mund të rekomandohet kur simptomat janë të forta ose të vazhdueshme, kur dyshohet për ulçerë, kur ka histori familjare të kancerit të stomakut ose kur testet e tjera nuk e shpjegojnë problemin.
Gjatë gastroskopisë, mjeku kontrollon drejtpërdrejt ezofagun, stomakun dhe pjesën e parë të zorrës së hollë. Mund të merret edhe një mostër e vogël indi, e quajtur biopsi, për të kontrolluar praninë e bakterit dhe ndryshimet në mukozën e stomakut.
Vështirësia në gëlltitje, të vjellat e shpeshta, humbja e pashpjeguar në peshë, anemia, gjakderdhja nga aparati tretës ose jashtëqitja shumë e errët kërkojnë vlerësim mjekësor dhe mund ta bëjnë gastroskopinë më të nevojshme.
Si duhet të përgatiteni për testin?
Disa barna mund ta fshehin përkohësisht bakterin dhe të japin një rezultat negativ edhe kur infeksioni është i pranishëm.
Barnat që ulin acidin e stomakut, të njohura si frenues të pompës protonike, zakonisht duhet të ndërpriten për rreth dy javë përpara testit të frymëmarrjes ose testit të feçeve.
Antibiotikët dhe preparatet me bismut zakonisht duhet të jenë ndërprerë për të paktën katër javë. Këto ndryshime duhet të bëhen vetëm sipas udhëzimit të mjekut, veçanërisht kur barnat përdoren për një problem tjetër shëndetësor.
Laboratori ose mjeku do t’ju tregojë gjithashtu nëse duhet të paraqiteni pa ngrënë dhe çfarë duhet të shmangni përpara testit.
Çfarë ndodh nëse testi del pozitiv?
Nëse konfirmohet një infeksion aktiv, mjeku përshkruan një kombinim barnash për ta eliminuar bakterin dhe për të ulur aciditetin e stomakut.
Trajtimi zakonisht përfshin më shumë se një antibiotik, së bashku me një ilaç që redukton prodhimin e acidit. Në disa skema përfshihet edhe bismuti.
Skema nuk duhet zgjedhur pa konsultë mjekësore. Rezistenca ndaj antibiotikëve është një arsye e rëndësishme pse trajtimi që ka funksionuar për një familjar ose të njohur mund të mos jetë zgjedhja e duhur për një pacient tjetër.
Barnat duhet të merren në dozat dhe oraret e përcaktuara. Ndërprerja e trajtimit përpara kohe mund të ulë mundësinë e eliminimit të bakterit.
A duhet përsëritur testi pas trajtimit?
Po. Përmirësimi i dhimbjes ose djegies nuk provon se bakteri është zhdukur plotësisht.
American College of Gastroenterology rekomandon që eliminimi i H. pylori të konfirmohet te çdo pacient i trajtuar. Kontrolli mund të bëhet me testin e frymëmarrjes, antigjenin në feçe ose me biopsi në raste të caktuara.
Testi i kontrollit duhet të kryhet të paktën katër javë pas përfundimit të antibiotikëve. Për një rezultat më të besueshëm, barnat që ulin acidin e stomakut zakonisht ndërpriten për rreth dy javë, sipas udhëzimit të mjekut.
Kryerja e testit shumë shpejt mund të japë një përgjigje jo të saktë.

Çfarë ndodh nëse Helicobacter pylori nuk trajtohet?
Shumë persona mund ta mbartin bakterin për një kohë të gjatë pa pasur shqetësime të dukshme. Megjithatë, infeksioni shkakton inflamacion kronik të mukozës së stomakut.
Te disa pacientë mund të zhvillohet ulçerë, e cila mund të shoqërohet me gjakderdhje, shpim të murit të stomakut ose bllokim të kalimit të ushqimit.
Infeksioni afatgjatë është gjithashtu një faktor i njohur rreziku për disa sëmundje më serioze të stomakut. Kjo nuk do të thotë se çdo person i infektuar do të zhvillojë kancer, por është një arsye pse diagnoza dhe trajtimi nuk duhen neglizhuar.
When should you seek emergency help?
Dhimbja e papritur dhe shumë e fortë në bark, të vjellat me gjak ose me pamje të ngjashme me llumin e kafesë kërkojnë ndihmë të menjëhershme.
Edhe jashtëqitja e zezë, marramendja e fortë, dobësia e papritur ose të fikëtit mund të tregojnë gjakderdhje nga stomaku ose zorra.
Këto shenja nuk duhet të presin një vizitë rutinë ose rezultatin e një testi për H. pylori.
Testimi për Helicobacter pylori në Family Hospital
Në Family Hospital, shqetësimet e stomakut mund të vlerësohen pranë shërbimit të gastrohepatologjisë.
Sipas simptomave dhe historisë shëndetësore, mjeku mund të rekomandojë analiza laboratorike, testim për H. pylori, gastroskopi ose ekzaminime të tjera.
Family Hospital ofron shërbime për diagnostikimin dhe trajtimin e sëmundjeve të ezofagut, stomakut dhe zorrëve. Gjatë gastroskopisë mund të merret biopsi kur nevojitet një vlerësim më i plotë i mukozës së stomakut.
Pas konfirmimit të infeksionit, mjeku përcakton trajtimin dhe kohën e përshtatshme për testin e kontrollit.
Frequently asked questions
A është Helicobacter pylori ngjitës?
Bakteri mund të kalojë nga një person te tjetri, por mënyra e saktë e transmetimit nuk kuptohet gjithmonë. Higjiena e duarve, uji i sigurt dhe mosndarja e sendeve që bien në kontakt me pështymën mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut.
A mund të rikthehet infeksioni pas trajtimit?
Po, megjithëse një rezultat pozitiv pas trajtimit mund të nënkuptojë edhe se bakteri nuk është eliminuar plotësisht. Testi i kontrollit ndihmon në dallimin dhe planifikimin e hapave të mëtejshëm.
A duhet të testohem pa pasur simptoma?
Jo çdo person pa simptoma ka nevojë për test. Kontrolli mund të rekomandohet kur ka histori ulçere, anemi të pashpjeguar, faktorë të caktuar rreziku ose një familjar të rritur të diagnostikuar.
A mund të bëhet testi gjatë shtatzënisë?
Nevoja dhe lloji i testit duhet të diskutohen me gastroenterologun dhe gjinekologun. Trajtimi mund të planifikohet ndryshe gjatë shtatzënisë, ndaj nuk duhet të merren antibiotikë pa udhëzim mjekësor.
A mund të kontrollohet Helicobacter pylori me ekografi?
Jo. Ekografia mund të vlerësojë organe të tjera të barkut, por nuk e konfirmon praninë e bakterit në stomak. Për këtë nevojiten testi i frymëmarrjes, testi i feçeve ose biopsia gjatë gastroskopisë.